Geboortebeperking

Inleiding

De sterilisatie is de meest uitgevoerde operatie op de teef. Naar schatting is ongeveer 30% van alle teven in Nederland gesteriliseerd. De belangrijkste reden is natuurlijk geboortebeperking c.q. het voorkomen van de loopsheid, maar er kunnen ook medische redenen zijn om een teef te steriliseren. Voorbeelden hiervan zijn onder andere baarmoederontstekingen, recidiverende schijnzwangerschappen en suikerziekte. Medisch gezien is het niet juist om van sterilisatie te spreken. Met sterilisatie bedoelen we een operatie waarbij het dier / mens onvruchtbaar gemaakt wordt door de eileider af te binden of door te knippen. De rest, baarmoeder en eierstokken zelf, worden ongemoeid gelaten. Bij honden is het zeer ongebruikelijk om dit te doen, omdat de dieren weliswaar geen jongen meer kunnen krijgen, maar nog steeds loops (en eventueel ook schijnzwanger) blijven worden. Eigenlijk is dus iedere gesteriliseerde teef een gecastreerde teef, immers eierstokken en soms ook baarmoeder zijn geheel verwijderd.

Techniek

Voor de operatie moet de teef vasten. De reden hiervoor is dat sommige dieren kunnen braken van de narcose. Als er dan voedsel opgebraakt wordt en dit schiet de luchtpijp in kan er een moeilijk te behandelen longontsteking ontstaan.
De hond wordt vervolgens verdoofd, op haar rug gelegd en de buik wordt geschoren en gewassen. Hierna wordt een sneetje in de buikwand gemaakt en baarmoeder en eierstokken worden opgezocht. Dan zijn er twee manieren om de hond te steriliseren. De meeste dierenartsen verwijderen zowel de eierstokken als de baarmoeder, anderen verwijderen uitsluitend de eierstokken, mits de baarmoeder geen afwijkingen vertoont.
Voordeel van de laatste methode is dat de wond beduidend kleiner is en ook in de buik minder beschadigd wordt. Nadelen zijn er ons inziens niet. Omdat met het wegnemen van de eierstokken ook de hormoonproductie is stilgelegd is er geen risico op het alsnog krijgen van een baarmoederontsteking.

Complicaties

Bij iedere operatie kunnen zich problemen voordoen, ook bij sterilisatie. De ernstigste is het nabloeden uit de baarmoeder of eierstokstomp. In het ergste geval kan een hond hier aan dood bloeden, maar gelukkig komt dit bij een goede techniek zelden voor. Bovendien moet de hond altijd op de kliniek blijven tot zij goed uit de narcose is ontwaakt, in deze tijd controleren we de hond regelmatig. Wond infecties zijn een ander probleem en worden meestal veroorzaakt doordat de hond aan de hechtingen of de wond heeft zitten likken. Ook zien we bij 1-5% van de gesteriliseerde teven na kortere of langere termijn incontinentie optreden. Dit wil zeggen dat de teef af en toe druppeltjes urine verliest. We zien het vooral bij honden tussen de 25 en 40 kg. Het is gelukkig goed te behandelen met medicijnen.
Een gesteriliseerde teef heeft na de sterilisatie wat minder energie nodig en loopt daardoor wat meer risico om te zwaar te worden. Het is daarom raadzaam om na de sterilisatie iets minder eten te geven en de eerste maanden het gewicht van uw hond goed in de gaten te houden.

Gedrag

Een veel gehoorde vraag is of het gedrag van de hond veranderd door sterilisatie. Het antwoord is simpel: een gesteriliseerde hond gedraagt zich net zo als een niet gesteriliseerde hond tussen de loopsheden in.

Leeftijd

Het is een fabeltje dat het beter zou zijn dat teven eerst een nestje krijgen voor ze te steriliseren. Ze hoeven zelfs niet eerst loops geweest te zijn.
Als we kijken naar de kans op melkklierkanker op latere leeftijd dan is het zo dat teven die gesteriliseerd zijn voor de eerste loopsheid veel minder risico lopen. Ook baarmoederontstekingen komen niet voor bij gesteriliseerde dieren.
Hierdoor neemt de levensverwachting van een jong gesteriliseerde hond met ongeveer 2 jaar toe.
In onze praktijk geven we nu als advies om teven te steriliseren vóór de eerste loopsheid, dus tussen de zes en tien maanden leeftijd. De operatie is dan simpel en de herstel periode is zeer kort. Meestal rennen ze na een dag al weer door het huis heen.
Voor oudere teven is het beste om ze tussen de loopsheden in te steriliseren, de baarmoeder is dan het minst doorbloed. Het operatie risico blijft hierdoor beperkt.