De Schildpad

De aanschaf

Het houden van waterschildpadden is in Nederland erg populair. De Roodwang-, de geelwang- en de zaagrugschildpad worden in Nederland het meest verkocht. Er worden echter veel schildpadden ondoordacht aangeschaft, bijvoorbeeld als speelkameraadje voor kinderen. Ze komen dan in een plastic bakje terecht met een eilandje en een palmboompje. Door onwetendheid worden veel schildpadden slecht verzorgd en krijgen ze de verkeerde voeding, hierdoor kunnen grote problemen ontstaan met betrekking tot het schild en de botten. Wanneer mensen er dan achter komen dat de verzorging van een schildpad toch meer aandacht vraagt dan in eerste instantie werd gedacht, worden de schildpadjes vaak zo snel mogelijk weggedaan. Soms naar een opvang, maar ook worden ze regelmatig zomaar buiten losgelaten (waar ze niet kunnen overleven) of door het toilet gespoeld. Wanneer u toch overweegt om een schildpad aan te schaffen dan zijn er een aantal punten waar u goed op moet letten. Ten eerste moet de schildpad een natuurlijk gedrag vertonen, dit houdt in dat hij bij toenadering zal proberen te vluchten. Terwijl de schilpad dit doet kun u makkelijk zien of hij gezond is. Een schildpad die niet goed kan zwemmen of duiken is meestal ten dode opgeschreven. Let er verder op of de neusgaten niet verstopt zijn en de oogleden niet aan elkaar vastgeplakt zitten. Ten tweede moet het schild er goed uitzien en het moet hard aanvoelen. Een beschadigde schild duidt op een slechte conditie. Vraag eventueel aan de verkoper of deze de dieren wil voeren. De dieren die het snelst op het voer afkomen zijn waarschijnlijk ook het gezondst.

Huisvesting

Waterschildpadden moeten gehouden worden in een ruim aquarium. De meest gangbare maat voor het onderbrengen van een paartje is een aquarium van 120 x 50 x 50 cm. De hoogte van het water moet minimaal zo hoog zijn als de breedte van het schild van de grootste schildpad. Als een schildpad dan op zijn rug in het water terecht komt, heeft deze de ruimte om zich om te draaien. Het is erg belangrijk dat de schildpadden worden ondergebracht in een ruime, schone, goed verwarmde en tochtvrije ruimte. Een zeer krachtig en goed filter is noodzakelijk om het water continue te zuiveren. Daarnaast blijft het toch nodig om 1/3 deel van het water wekelijks te verversen. Schildpadden zijn namelijk enorme viespeuken en kunnen hun omgeving binnen no-time erg vervuilen. Let op bij het schoonmaken van het terrarium dat u geen water binnen krijgt. Er zijn namelijk altijd veel bacteriën in een schildpaddenverblijf aanwezig, waaronder Salmonella. De temperatuur van het water en de omgeving moet altijd rond de 20 - 25 graden zijn. Voor de verwarming van het water is een thermostaatkachteltje geschikt. De omgeving kan verwarmd worden met een UV-warmtelamp. Zorg ervoor dat onder deze lamp een stevig stuk land wordt gemaakt. Schildpadden zijn namelijk dol op zonnen. Als bodem kan het beste fijn grind of zand worden gebruikt. Bij het gebruik van kiezels slijt de onderkant van het schild namelijk erg snel af. Verder kan het verblijf het beste ingericht worden met stenen. Planten staan erg leuk, maar vaak worden deze in een mum van tijd opgegeten.

Voeding

Het is erg belangrijk om voldoende afwisseling in de voeding aan te brengen. Als u vanaf het begin uw schildpad een rijk gevarieerd menu voor zet zal hij alles naar hartelust eten. Geef uw schildpadden alleen groente en fruit welke 100% vrij zijn van bestrijdingsmiddelen. Schildpadden zijn hier namelijk erg gevoelig voor. Geef ook geen sla en bij voorkeur geen koolsoorten. Het in de handel verkrijgbare schildpaddenvoer is alleen geschikt als een extraatje, ondanks de op de verpakking vermelde kreet "volledig hoofdvoer". Beter is het om dagelijks een zeer nutritioneel hoogwaardig kattenvoer in (droge) korrelvorm te geven, zoals bijvoorbeeld Royal. Daarnaast kan bijgevoerd worden met stukjes appel, peer, komkommer, tomaat en banaan. Ook kan dierlijk voedsel gegeven worden zoals guppies, kip, rundvlees, regenwormen, muggenlarven en slakken. Voer waterschildpadden uitsluitend in het water. Waterschildpadden hebben namelijk geen beweegbare tong; daarom hebben ze het water nodig om hun voer door te slikken.

Geslachtsonderscheid

Mannelijke schildpadden hebben extreem lange nagels aan de voorpoten. Dit heeft niets te maken met het feit dat de nagels niet slijten. dus nooit afknippen. De staart van mannetjes is langer dan die van vrouwtjes en ze hebben een dikkere staartbasis. In het buikschild van mannetjes zit bij de meeste soorten een kuiltje. Dit heeft te maken met het paren. Verder zijn over het algemeen de vrouwelijke schildpadden van dezelfde leeftijd veel groter dan de mannelijke dieren.

Winterslaap
 

Wanneer in oktober de dagen korter en de nachten koel worden, beginnen de meeste schildpadden zich voor te bereiden op hun winterslaap. U merkt dan dat de schildpad lui wordt, hij verlaat steeds minder zijn verstopplaats en verbergt zich in de donkerste hoekjes. Langzaamaan verliest hij zijn eetlust. Het is belangrijk om schildpadden die in winterslaap gaan goed voor te bereiden.
Begin met het gedurende enkele dagen geven van een lauwwarm bad (30 graden Celsius), van ongeveer 30 minuten per dag. Hierdoor wordt het maagdarmkanaal geleegd, zodat rotting van resten ontlasting wordt voorkomen. Daarna moet de schildpad in een koele ruimte geplaatst worden tussen de 4 en 12 graden Celsius. Voor landschildpadden is een kist met droge bladeren, zand of mos geschikt. Waterschildpadden kunnen in een klein terrarium worden gehouden met zand, de waterstand moet tot 5 cm boven het schild staan. Het terrarium moet geplaatst worden in een ruimte met een constante temperatuur en luchtvochtigheid, het mag er niet tochten. Tijdens de winterslaap hoeft de schilpad niet gevoerd te worden!
Na 3 tot 4 maanden stijgt de temperatuur en zal de schildpad weer actiever worden. Bij het ontwaken moet opnieuw een warmwaterbad gegeven worden. Daarna kan de schildpad weer teruggezet worden in het normale verblijf.

Let op!!!
Een winterslaap is niet aan te raden voor dieren die niet optimaal gevoed zijn. Tijdens een winterslaap worden alle reserves van de schilpad aangebroken. Er is een risico dat de schilpad de winterslaap niet overleeft door uitputting. Ook jonge schildpadden hebben een winterslaap nog niet perse nodig. U kunt voorkomen dat de schilpad in winterslaap gaat door de temperatuur boven de 20 graden Celsius te houden en veel licht te geven.

 Soorten

•  Roodwang sierschildpad: De latijnse benaming is Trachemys scripta elegans. De roodwang behoort tot de familie van de Emydidae of Zoetwaterschildpadden. Oorspronkelijk komt hij voor in Noord-Amerika en Mexico. Kenmerkend is de rode vlek vanaf het oog op de wang. Mannetjes worden meestal niet langer dan 20cm. Vrouwtjes worden soms langer dan 30cm en kunnen bijna twee kilo zwaar worden. Roodwangschildpadden kunnen 35 jaar of ouder worden.
• Geelwangschildpad ofwel Amerikaanse sierschildpad: De latijnse benaming is Chysemys Picta Picta. De Geelwang behoort tot de familie van de Emydidae of Zoetwaterschildpadden. Oorspronkelijk komt hij voor in Noord-Amerika, Mexico en Zuid-Canada. Kenmerkend is de gele streep op de wang. Het buikschild is meestal geel. Vaak is tijdens de groeiperiode een lengtestreep zichtbaar op het rugschild.
• Zaagrugschildpad ofwel mississipi landkaartschildpad: De latijnse benaming is Grapthemys pseudogeographica Konhii. De Zaagrug behoort tot de familie van de Emydidae of Zoetwaterschildpadden. Oorspronkelijk komt hij voor in de Zuidelijke gebieden van de Verenigde Staten, vooral bij de Mississippi en Missouri rivieren. Kenmerkend is de opstaande gekartelde rand van zijn rugschild. De zaagrug heeft een gele rand om zijn pupillen en ook op zijn huid zijn gele aftekeningen zichtbaar. Volwassen vrouwtjes worden ongeveer 27 centimeter groot, mannetjes kunnen ongeveer 25 centimeter groot worden.
• Hieroglyfen schildpad: De latijnse benaming is chrysemys concinna hieroglypica. De hieroglyfen schildpad behoort tot de familie van de Emydidae of Zoetwaterschildpadden. Oorspronkelijk komt hij voor in Geheel midden en zuid Amerika tot op de Bahama's toe. Kenmerkend is een duidelijk circelend patroon op het rugschild. De aftekeningen op de huid zijn geel. Mannetjes worden meestal niet langer dan 20cm. Vrouwtjes worden soms langer dan 25cm. Hieroglyfen schildpadden kunnen 35 jaar of ouder worden.
• Griekse landschildpad: De latijnse benaming Testudo Hermanni. De Grieks landschildpad behoort tot de familie van de Testudinae of landschildpadden. Van oorsprong komt hij voor in Griekenland en Balkanlanden. Van de Testudo hermanni zijn nog twee ondersoorten bekent, de Testudo hermanni hermanni uit Zuid Italië en de Testudo hermanni robertmertensi, deze komt voor vanaf midden Italië tot Zuid Frankrijk en Oost Spanje. Opvallend is dat het pantser boven de staart bestaat uit twee delen, bij andere soorten bestaat dit uit één stuk. Zowel mannelijke als vrouwelijke dieren worden ongeveer 20 centimeter groot. Griekse landschildpadden kunnen wel 50 jaar oud worden. De Griekse landschildpad eet voornamelijk plantaardig voedsel.
• Panterschildpad: De latijnse benaming is Geochelone Pardalis. Oorspronkelijk leven panterschildpadden in Afrika. De Panterschildpad is hoofdzakelijk geel gekleurd met zwarte vlekken. Zowel mannetjes als vrouwtjes kunnen zo'n 40-50 centimeter groot worden. De panterschildpad kan 50 jaar of ouder worden. De Panterschildpad eet voornamelijk dierlijk voedsel.
• Vierteenschildpad: De latijnse benaming is Agrionemys Horsefeldii. Oorspronkelijk komt de Vierteen voor in de steppen van Zuid-West Azië. Het schild van de Vierteen is zandkleurig met donkere vlekken, de omtrek is rond en de bovenkant afgeplat. De beenplaten zijn ruw en opgebouwd uit ringen.Mannetjes worden ongeveer 16 centimeter groot en vrouwtjes ongeveer 20 centimeter. De vierteen eet voornamelijk plantaardig voedsel.
• Kolenbrander: De lantijnse benaming is Geochelone Carbonaria. Van oorsprong leven Kolenbranders in het tropisch regenwoud van Panama en in de Savanne rond Suriname. Kenmerkend zijn de geel/rode schubben op de ledematen en de kop. Het rugschild is donker met een lichte vlek op iedere hoornplaat. Zowel mannetjes als vrouwtjes kunnen ongeveer 30 centimeter groot worden. De Kolenbrander eet voornamelijk plantaardig voedsel, maar wat dierlijk voedsel op zijn tijd zoals kattenvoer of stukjes kip lust hij ook wel.
• Doosschildpad: De latijnse benaming is Terrapena Carolina. Oorspronkelijk komt de Doosschildpad voor in het oosten van de V.S. en Canada. Erg bijzonder aan de doosschildpad is dat hij op zijn buikschild twee 'scharnieren' heeft waarmee hij zijn pantser stevig kan sluiten. Zijn rugschild is bruin/zwart van kleur met gelige vlekken. Vanaf de neus loopt een gele streep tot achter de kop. Doosschildpadden kunnen maximaal 20 centimeter groot worden. Doosschildpadden eten voornamelijk dierlijk voedsel.

Ziekten

Vitamine D3 tekort

Een tekort aan vitamine D3 kan bij schildpadden leiden tot zachte misvormde botten en een zacht schild (Rachitis of Engelse ziekte). Dit kan verholpen worden door het toedienen van een poeder met onder meer de vitamines A , D3 en calcium. Toch blijven vaak de misvormingen in het schild zichtbaar. Bij reptielen kunnen embryo's door gebrek aan vitamine D3 in het ei sterven, omdat zij door hun zwakke botten niet in staat de eischaal te openen. Als zij toch uit het ei komen, ziet men vaak dat zij een misvormde schedel hebben en pootjes die het lichaam niet kunnen dragen. Meestal moeten insecten- en planteneters extra vitamine D3 krijgen via voedsel, drinkwater of door middel van zon- of ultraviolet kunstlicht. Onder invloed van zon- en UV-kunstlicht kan het lichaam zelf vitamine D3 aanmaken. Het is van belang dat dieren die weinig buiten zijn, 's winters deze vitamine in het voer krijgen toegediend, of indien mogelijk door een lamp met ultra-violet licht worden beschenen. Schildpadden kunnen vitamine C zelf aanmaken hebben dit niet in hun voeding nodig. Het meest eenvoudig is om dagelijks een kleine hoeveelheden multivitamines in de vorm van druppels via de voeding te geven. Zorg er hierbij wel voor dat u verse vitaminedruppels gebruikt die op de juiste wijze (koel en donker) worden bewaard. Let er daarnaast ook op dat overmaat schaadt!!!!!

Vitamine D3 overmaat

Kan leiden tot verkalking van de zachte weefsels, o.a. de grote slagaders. Overmaat aan vitamine D kan ontstaan door overmaat van toediening, maar kan ook het gevolg zijn van chronische nierbeschadiging.

Vitamine A tekort

Komt vooral voor bij moerasschildpadden en kenmerkt zich door de opgezwollen oogleden en de aan elkaar vastgekleefde oogleden. Uiteindelijk gaan de schilpadden hun voedsel weigeren. De behandeling en preventie van dit probleem bestaat uit voldoende vitamine A preparaat aan het voedsel toe te voegen. Ga hiervoor langs uw dierenarts.

Vitamine A overmaat

Een overdosis van vitamine A kan leiden tot droge en loslatende huid van poten en hals. Op den duur kunnen zelfs open wonden ontstaan. Zet deze dieren zo snel mogelijk op een vitamine arm dieet en laat de wonden behandelen. Otitis media, een andere ziekte die veel voorkomt bij deze dieren is een oorontsteking. Dit kan komen door een infectie in het oor. Hierdoor ontstaan grote bobbels aan de zijkant van de kop of zelfs aan beide zijden van de kop. Het ene dier heeft hier ogenschijnlijk geen last van, terwijl het andere dier zich duidelijk onprettig voelt. Schakel in een dergelijk geval altijd een dierenarts in, die de ontsteking kan verwijderen en het oor kan reinigen.

Vitamine B1 tekort

Kan ontstaan door eenzijdige visvoeding. De dieren vertonen gewichtsverlies ondanks een normale eetlust. Het is van groot belang om zoveel mogelijk variatie in de voeding aan te brengen.

Tekort aan mineralen

Tekort aan calcium kan ontstaan bij een laag calciumdieet of bij een ongunstige calcium / fosfor verhouding. Een calcium gebrek kan leiden tot verzachting van het schild en botmisvormingen. Het kan worden voorkomen door het toedienen van een poeder of druppels over het voer met onder meer de vitamines A , D3 en calcium.

Legnood

Je moet het dier met legnood behandelen via de dierenarts met een wee-opwekkende preparaat Vooral in het voorjaar na de paring (of zelfs zonder paring) zal de vrouwelijke schildpad eieren produceren. Uiteraard zal ze dit alleen doen als ze ook in goede conditie verkeert en ze zich prettig voelt in haar omgeving. Het gebeurd soms dat ze wel eieren aanmaakt maar niet kwijt kan. Dit is een erg vervelende zaak voor de dieren. Ze krijgt het dan vaak ook benauwd en ze zal door haar mond gaan ademen, soms gaat ze onrustig heen en weer kruipen en komt er slijmerige uitvloei uit de cloaca door het veelvuldig persen. Dit noemen we legnood. Legnood heeft een aantal mogelijke oorzaken zoals:

• Verkeerd ingericht terrarium; bijvoorbeeld geen zanderige bodem om eieren in te graven.
• Bij breukeieren. Door voortdurend persen kunnen een of meerdere eieren breken. Hierbij kan ook inwendige beschadiging optreden of perforatie.
• Mogelijk door kalkgebrek. Dit kan komen door eenzijdige voeding. Bij legnood is het belangrijk om direct naar een dierenarts te gaan. D.m.v. een röntgenfoto kan worden vastgesteld of er eieren aanwezig zijn en of deze al dan niet gebroken zijn.

Verwondingen

Verwondingen van de huid. Verwondingen worden voornamelijk veroorzaakt door beten van ander schildpadden. De wonden moeten schoongemaakt en gedesinfecteerd worden. Soms moet zalf gebruikt worden of moet antibiotica worden toegediend. Een gewonde schildpad moet apart gehouden worden op het droge. Alleen voor het voeren moeten waterschildpadden in het water gezet worden.
Verwondingen van het schild. Bij smalle of ondiepe letsels is het goed droog houden en zalven van de wond vaak voldoende. Bij brede of diepe letsels moet een 'lapmiddeltje' gebruikt worden om het schild extra te verstevigen. Ga hiervoor altijd naar uw dierenarts.

Schildrot

Schildrot ontstaat door een infectie van het schild met bacteriën en/of schimmels. Vooral beschadigingen aan het schild zijn een plaats waarlangs deze organismen het lichaam binnen dringen. Ook een onevenwichtige voeding kan tot schildafwijkingen leiden, zodat het gevoeliger wordt voor een infectie. In een vochtig milieu kunnen bacteriën en schimmels beter groeien, zodat de infectiedruk hoog kan worden. Bij schildrot zien we een verkleuring en afbrokkelen van het schild. Bij een doorgaande infectie raakt ook de lederhuid aangetast en later kan zelfs het botweefsel daaronder aangetast worden, waarbij het kan komen tot de vorming van abcessen in het bot. De dood kan zelfs optreden als deze abcessen doorbreken naar de buikholte. Als de dieren erg aangetast zijn, willen ze vaak niet meer goed eten. Zorg daarom altijd voor een goede voeding en goede hygiëne. Zorg ervoor dat schildpadden hun schild niet kunnen beschadigen aan ruwe oppervlakten en dat ze altijd een kans hebben om hun schild te drogen onder een warmte lamp. Schimmels en bacteriën groeien meestal slechter in een zuur milieu, een pH van minder dan 6,5 is dan ook ideaal. Behandeling bestaat uit het curetteren van het schild en antibioticumzalf of eventueel parenterale antibioticum, maar raadpleeg uw dierenarts hiervoor.

Papegaaienbek

Normaal gezien moet de buitenkant van de mond goed gesloten zijn. Bij een 'papegaaienbek 'groeit de bovenkant van de mond te ver door, waardoor het dier op lange termijn geen voedsel meer kan opnemen. Dit is meestal het gevolg van te zacht voedsel. De overtollige hoornvorming moet voorzichtig worden afgevijld. Je kan deze 'papegaaienbek' voorkomen door harder voedsel te geven.

Longontsteking

Oorzaken zijn tocht en een te koude omgeving. De dieren worden eerst verkouden waarbij we soms al wat waterige uitvloeiing kunnen waarnemen uit de neusgaten. Vaak zien we dan dat de dieren luchtbellen blazen uit de neusgaten. Door verzwakking van de slijmvliezen zijn deze vatbaar voor bacteriële infecties zodat de uitvloeiing al snel wit wordt (pus). Door de bouw van een schildpaddenlong zal een longontsteking zich zeer snel uitbreiden over een groot deel van de longen. Dit is in tegenstelling tot de zoogdierlong die een ontstekingsproces zo snel mogelijk zal proberen in te kapselen. Een ander zeer belangrijk verschijnsel is verminderde eetlust tot geheel niet meer eten. Bij waterschildpadden zien we nog een typisch verschijnsel, namelijk scheef zwemmen bij aantasting van slecht één longhelft. Verder kunnen ze problemen hebben bij het duiken als er teveel lucht in de longen achterblijft. Als er te weinig lucht in longen zit dat hebben ze moeite met het blijven drijven. Ook landschildpadden gaan scheef drijven indien één long erger aangetast is dan de andere. Voor de lucht wordt een temperatuur van 28-30° C aangeraden en voor het water 24-28° C. Verder dienen landschildpadden iedere dag een warm bad the krijgen (een kwartier in water van 35° C). Als we de schildpadden al lang niet meer eten kunnen we ze dwangvoederen met bijvoorbeeld nutrisoya. Verder is een behandeling van antibioticum en vitaminen absoluut nodig. Ga daarom zo snel mogelijk naar uw dierenarts.

Diarree

Wanneer uw schildpad diarree heeft kunnen er verschillende oorzaken zijn. De meest voorkomende oorzaak is verkeerde voeding, zoals bedorven of slecht verteerbare voeding. Hierbij kan een paar dagen vasten vaak een oplossing zijn, daarna moet de voeding aangepast en indien nodig verbeterd worden. Andere oorzaken kunnen zijn parasitaire of bacteriële infecties. Dit kan vastgesteld worden m.b.v. ontlastingonderzoek.

Parasieten

Diarree, braken, bloed of slijm in de ontlasting. Soms alleen maar slechte eetlust en/of vermagering en verzwakking. Soms kunnen er sporen van wormen en worm-eitjes met het blote oog in de ontlasting worden waargenomen. Dit zijn allemaal symptomen die kunnen optreden bij een parasitaire infectie van het maag-darmstelsel met onder andere flagellaten, amoeben, wormen of coccidia. Bij twijfel, raadpleeg uw dierenarts. Een dierenarts kan bij microscopisch onderzoek van een vers mestmonster snel zien wat voor parasieten het zijn, en de juiste medicatie voorschrijven.

Worminfecties uiten zich in diarree en vermagering, soms zijn wormen zichtbaar in de ontlasting. De schildpad kan behandeld worden met een ontwormingsmiddel. Deze behandeling moet na 2 weken herhaald worden.

Flaggelaten zijn eencellige parasieten. Zij veroorzaken Diarree, vermagering, slijmerige urine en de schildpad kan apathisch worden. Flaggelaten kunnen door de dierenarts behandeld worden met injecties. De totale behandeling duurt ongeveer 8 weken. Naast behandeling bij de dierenarts is het belangrijk om het terrarium goed te reinigen.

Coccidiose wordt veroorzaakt door een in de darm levende parasiet. De klachten die de schildpad kan krijgen zijn stinkende ontlasting, vermagering, braken, diarree met bloed, de bek telkens open en dicht doen en wurgachtige bewegingen maken. Coccidiose kan bij een dierenarts worden vastgesteld d.m.v. een mestonderzoek. Coccidiose kan met medicijnen behandeld worden, daarnaast moet regelmatig mestonderzoek gedaan worden. Bij iedere vorm van parasieten is het belangrijk om het terrarium goed te ontsmetten. Zieke dieren moeten apart gehouden worden. De temperatuur van de omgeving moet verhoogt worden tot ongeveer 28-30 graden Celsius. En bij coccidiose tot boven de 34 graden.

Niet willen eten

Schildpadden zijn koudbloedige dieren. Hun lichaam werkt alleen goed als de temperatuur van het water rond de 20-25 graden Celsius is. Tevens moeten zij zich kunnen opwarmen onder een warmtelamp. Als ze het koud hebben eten ze niet. Wanneer een schildpad een week of langer niet eet terwijl de temperatuur goed is, kan de schildpad ziek zijn. Het is verstandig om dan naar een dierenarts te gaan. Het kan dan nodig zijn om de schildpad te dwangvoeren. Dit moet gebeuren met speciale weke voeding en soms moet zelfs een sonde worden gebruikt

Verstopping

Verstoppingen van het maagdarmstelsel kunnen ontstaan als er zand en stenen worden meegehapt met voer dat niet in een bakje ligt, als er te weinig drinkgelegenheid is of als het voedsel te vezelarm is. Dieren ontlasten niet meer, hebben een dikke buik en persen vaak.Om de schildpad te laxeren kan deze gedurende ongeveer 30 minuten in een lauwwarm bad gezet worden. Hierdoor wordt de darmperistaltiek gestimuleerd. Uw dierenarts kan dit versterken door zonnebloemolie, paraffine of glycerine via een sonde via de slokdarm in/voor de maag te brengen. Heeft u al een paar dagen geen ontlasting gezien ga dan direct naar een dierenarts. De ontlasting moet zo snel mogelijk verwijderd worden. Om te zien of er een vreemd voorwerp aanwezig is kan eventueel een röntgenfoto gemaakt worden.

Prolaps van cloaca of darm

Bij een prolaps is een deel van de endeldarm naar buiten gekomen. De oorzaak hiervan is niet helemaal bekend. Mogelijk heeft het te maken hebben met legnood of slechte leefomstandigheden. Door een dierenarts moet de darm weer terug geduwd worden. Vaak is het nodig om deze met een paar hechtingen vast te zetten. Onder normale omstandigheden zal de schildpad goed genezen.

Otitis media

Bij middenoorontsteking ontstaat er een verdikking aan de zijkant van de kop, net achter de ogen. Dit is het uitpuilen van het trommelvlies. Oorontsteking kan behandeld worden met antibiotica. In ernstige gevallen moet de zwelling ingesneden worden om pus te verwijderen. Daarnaast is het belangrijk om het water in het terrarium te verversen en de temperatuur moet verhoogd worden tot 28-30 graden Celsius.